Bir Temmuz Hikayesi

Kemikleri sızlayarak doğrulmaya çalıştı yerinden, her yeri tutulmuş yine. Bu yoksul hayat yaramamış ona, belli. Alışık da değildi böyle kaba muameleye eskiden, çok eskiden, çok eskiden... buradan bakınca sanki başka bir dünyada başka bir zaman diliminde; belki yüzyıllar önce belki daha önceydi, evvel zaman içinde aslında durumu gayet de iyiydi. Çok zaman geçti... ya da bilemezdi, belki olmamıştır o kadar. Artık bunları anlamak zor, her şey bulanıklaşmış gözünde. Dünyayı kaybetmiş ve ipin ucunun nerde kaçtığını bir türlü kestiremeyen insanların o tutuk hali var onda şimdi. Oysa o biliyordu, onun ipinin ucunun kaçtığı yıl, gün, hatta saat bile belliydi, ve hatırındaydı. Sadece bunun için artık yapabileceği bir şey yoktu. O gün vardı, ama şimdi yoktu işte. Birşeyler yapabilirdi, ama yapmamıştı evvel zaman içinde. Neticede buradaydı.

Üstündeki çaputun elle tutulur yanı olsa silkeleyecekti tabi, yerden kalkmıştı elbet tozluydu. Ama gece uyuduğu yerdeki tozları sabah üzerinde taşımak şimdilerde sahip olabileceği tek aidiyet olmuşsa demek, silkelemiyordu tozları. Toz onun yakın geçmişiydi, hatırlayabileceği ve birşeyler yapabileceği bir geçmiş. O da bir şey yapıyordu, bir anti-eylem; adeta zamanında yapmış olması gereken eylemin tersi yönünde; ve tozları silkelemiyordu. Bu bir varoluş mücadelesiydi ona göre. Şimdilerde sahip olabileceği yegane varoluş mücadelesi de bundan ibaretti.

Neredeyse eklemlerinin gıcırtısı duyulacak şekilde bir bacağını hareket ettirdi, ve bir adım attı. Sanki nereye gidecekse. Yaşlı ayakları onu nereye götürmeyi seçerse oraya belli ki. Artık böyleydi, uzun zamandır. Nereden hatırlıyorsa şimdi bunları! Neden bugün gözünü açtığından beri geçmişi düşünüyordu ki! Mimiklerinden belli, bak nasıl asıldı yüzü, kırışıkları iyice derinleşti sanki öyle değil mi... omuzları zamanında geniş ve yapılıydı, ama işte o malum evvel zamandan beri sırtında bir ömürlük yanlışın yükünü taşıyordu. Ondan bu hale gelmişti. Taşıyamamış işte demek ki. 

Hiçbir zaman benimseyemediği sokaklarda yürüdü ağır adımlarla. Attığı her zoraki adımda hafızasının ona acımasını umdu, olmadı. Acımadı. Her adımda öne geçen ayağına baktı, bir sağ ayağına bir sol ayağına. Belinden urganla tutturduğu çaput pantalonu güzel bir kanvasa; gerçek rengi artık anlaşılmayacak kadar eskimiş yırtık botları lacivert bir çift espadrile dönüştü gözünde. Attığı adımların altındaki sokak eski ülkesinin kaldırımları oldu; yerdeki sararmış yapraklar kayboldu, hava kaldırım taşlarının gündüz sıcağını gece boyunca saldığı sıcak bir temmuz akşamına döndü. Yok, kaçışı yoktu bu acımasız hatıradan. Bir ömür kaçmıştı... kaçamamıştı.

O gece de kaçmamalıydı.

Sokağa çıkmayın dediler, çıkmadı. Çıkmalıydı. Sokağa çıkın diyenleri dinlemeliydi. Kaldırımları evine doğru kat eden ayakları, aksi istikamete götürmeliydi onu o gece. Götürmedi.  

İzleyen günlerde ülkesini savuran korkunç belirsizlik ve vahşet Stephen King’in Sis’ini bile gölgede bırakırdı. Ama Sis bir kitaptı, onun yaşadıkları gerçek. Ya da gerçek olamayacak kadar gerçeküstüydü herşey. Belki de ancak gerçek olabilecek kadar inanılmazdı. Nasıl diyorlardı... kurgu olamayacak kadar gerçek. Evet, öyleydi. Okurdu eskiden, yazardı, düşünürdü. Düşünmesi hiçbir işe yaramamıştı.

İyice soğumaya başlayan havayı farketmiyor bak, ayaklarını sürüyor sadece. Hızını arttıran rüzgara karşı gelen geçen yakasını yükseltirken o önü açılan aşınmış paltosunun farkında değil. Yüzü yerde, gördün mü. O görmüyor. Eski botlarından çok farklı bir manzaraya bakıyor gözleri...

Nereden geldiği belli olmayan karanlık ve vahşi saldırganlar onbinlerce insanı öldürdü, kalanları ezdi, kalanları susturdu. Televizyonlar, radyolar, internet sustu; ezanlar sustu, insanlar sustu. Ümitsizliğe atılan çığlıkların ardından her yer korkunç bir sessizliğe bürünmüşken aylar boyunca çatıların üstünden uçan jetler şehirleri yaşanmaz hale getirdi. İnsanlar ailelerinden kalanları toparlayıp gidecek yer aradı. Öldüler, öldüler öldüler. Ta ki geriye ülke diye bir şey kalmayana kadar.

O gece çıksaydı, o gece ölecekti. Birkaç kişi daha. Ama ülkesi yaşayacaktı.

Ülkesi öldü, o yaşadı. Yaşamakla lanetlendi, uzun uzun yaşamakla. Kaybettiği ülkesinin acısı kalbini bir kara deliğe çevirmiş bir evsiz, bir kimliksiz. Bir hiçkimse.  

İyi bak. Bu adam yürümeye devam edecek böyle. Ülkesinin ve insanlarının başına gelenler unutulduğunda bile. Tarihin akışını değiştirecekti o gece, o ve onun gibiler. Değiştirmediler. İyi bak.

Gördün mü şu zavallı adamı? Acıyan ya da tiksinen bakışların sahipleri adamcağızın kim olduğunu ve neden bu hale düştüğünü bilmiyor, umursamıyor da. Ama sen ve ben, biz biliyoruz değil mi?

Çünkü eğer geçen gece sokağa çıkmamış olsaydın, o adam sen olacaktın.  

Elindekini paylaştıkça sevinçlerin çoğalıp, acıların azalacağına inananlar ancak bu gamlı dünyanın kahrını çekilebilir kılar. Bencilliğin kör kuyusunda debelenen mutsuzlara inat, bir garibana can yoldaşı, biçareye umut olmanın huzuru okunur bu nurlu yüzlerde. Şükür ki hala iyilikleri mayalayıp, başkalarına her dem bayramı yaşatmaya talip olanlar var bu güzel topraklarda.

Oruç, sabır, şükür ve ihsan ile geçirilen Ramazan ayının nihayetinde umutları tazeleyen üç günlük bayrama kavuşulur. Memleketlere ve yöreye özgü adetlerle renklilik gösterse de en büyük ortak payda olan bayram namazı coşkuyla kılınır. Annesinin şefkatli telkinleriyle uyanıp hazırlanan erkek çocuklar, mahmur bir şekilde babalarıyla beraber caminin yolunu tutarlar. İlk bayramlaşma kılınan namazın bitiminde, cemaatin kendi arasında olur. Camiden dönen erkekler, evin gelinleri kızları tarafından kapıda karşılanıp özenle kurulmuş sofraya buyur edilir. Sevinçle oturulup şükürle kalkılan bu masada tüm akrabaya ve hatta nasibi olan herkese yer vardır. Yapılan yemek duasının ardından çocukların sabırsızlıkla beklediği o an gelir ve ailenin en büyüğü baş köşeye oturunca bayramlaşma başlar. Taze kahve kokusu her yeri sararken, büyüklerin hayır duasının yanı sıra şekerleri sol cebe, harçlıkları sağ cebe dolduran küçükler soluğu sokakta alır. İçinde bulunduğu anın keyfiyle etrafta koşuşturan minikler, bayramın en seyirlik manzarası oluverir.

     

Gelen giden eş dost, hediyeler, tatlılar, şerbetler, ikramlar derken bitiveren bu üç gün boyunca aslında muhabbet tazelenir, kırık dökük duygular varsa tamir edilir. Cömertçe paylaşılan ilgi ve alaka, gölgede unutulup da üşümüş ruhları çepeçevre sarıp bir nebze ısıtır. Yüreklerinden taşan sevda ile her gönüle bayram olabilmeyi en büyük zevk edinenler ise, El-Vedud 'un müjdesine mazhar olurlar.

Kırıkların tamir olduğu, üzüntülerin sevince döndüğü, maddi manevi bereket ile ikramlı, ihsanlı, hayırlı bayramlar inşAllah...

Selametle kalınız.

Kimi telaşlı kimi sakin kimi yorgun adımlar vakti saati yaklaştıkça saflara inci gibi dizer teravihi cemaatle kılmaya niyetli sahiplerini. Bir adım bir adım daha, birkaç adım daha, azası olduğu bedene uygun bir yer bulur ve durur. Kulaklar müezzinin içli sesini bekler, eller telefonu sessize alır, gözler nihai dinlenme noktası olarak halının deseninde karar kılmadan önce etrafı şöyle bir kolaçan eder. Teravih uzayıp gidecek de hiç bitmeyecek gibi, safta kendine rahat bir pozisyon alan beden yükünü ikiye katlanan bacaklara teslim edince, zihin cemaate gelirkenki yer bulma endişesini unutur.

Namaz başlar, etraf sessizleşir, imamın usta kıraatiyle nazlı nazlı salınan ayetler yeni bir atmosfer tabakası gibi yeryüzünü kaplar, bedenleri ruhları sarıp sarmalar. Bir rekat, iki rekat, sekiz mi oldu altı mı... derken bir bakarsın salavatlar yükseliyor, teravih bitivermiş. Güzeldi, dinliyordum, ne çabuk bitti. Halbuki o kadar uğraştım safta yer bulacağım konuşlanacağım diye. Müezzin bir de arkasından “elveda”lara başlamasın mı... Ramazana mı elveda? Olamaz! Daha yeni başlamıştı... ne ara geçti... bir yıl bekledim, daha idrak edemedim bile gelişini, daha hatim bitirmem lazım daha gönlüm aydınlanmadı daha doğru düzgün kaza namazı bile kılmadım! Ne ara geçti...  

Bir ayet vardı imamın sonlara doğru okuduğu, “ikra’ kitabek” diyordu; “oku kitabını.” Yazma süresi dolmuş, günlerin sonu gelmiş, sıra hesap tesliminde.  

Şimdi şu anda, bitmemecesine sürüp giden yılların boyunca yazdığın hikayen elinde, oku. Baş karakter, yardımcı karakterler, olay örgüsü, mizansenler, diyaloglar, monologlar, heyecan, macera, entrika, ihtiras! Müthiş bir anlatım, çok gerçekçi, yeni bir akım başlatabilir! Son birkaç milyon yılın en iyi romanı!

Senin yazdığın otobiyografin, sansürsüz.

Kitabını oku. Kendine yabancılaş, bir kurgu okur gibi, bir hayali karakterin başından geçenleri okur gibi, kitabını oku, bakalım beğenecek misin. Bazı bölümlerde kızacak mısın, sevinecek misin, söylenecek misin, bağıracak mısın, ağlayacak mısın...

Neticesinde kitabındaki baş karakterle ilgili bir fikrin olacak, kitapta yazanlara göre sırada ne olması gerektiğini biliyor olacaksın. Yani kendi hükmünü vermiş olacaksın. Mutlu bir son mu yoksa hazin mi, biliyorsun. Yazarlar yazmaz, karakterler davranışlarıyla hikayenin sonunu hazırlar. Bunu biliyorsun.

Senin baş karakter olduğun hikaye nasıl bitecek?

Bitiveren teravih, bitiveren Ramazan, bitiveren bir yaz daha, bitiveren bir ömür boyunca sen hikayen için nasıl bir son hazırlıyorsun?

---------------

“Kitabını oku! Bugün sana hesap sorucu olarak kendi nefsin yeter!” İsra-14

Sahuru, iftarı, mukabelesi, teravihi ile bambaşka bir iklimle çıkagelir Ramazan ve mevcut günlük akışı daha güzeliyle yeni baştan düzenler. Bol ibadet, açlık ve susuzluğa tahammül, iç disiplin derken bedeni ve nefsi bir hayli zorlayan bu otuz günün sonunda, ancak sebat edenler neşeyle bayrama kavuşurlar.

     

Zaman zaman dünyaya ve içindekilere meyil hayli artar, hırs kabarır. Öyle ki kişi farketmeden peşinde koştuklarının esiri olmaya başlar. İşte tam burada devreye giren oruç, tefekkür eşliğinde gönüllü fren yaptırarak bozulan dengeyi tekrar sağlar. Böylelikle büyük bir iştahla yemek-içmek, ölçüsüzce konuşmak, boş şeylere kulak kabartmak için tükettiği vakit ve enerjiden tasarruf eden mümin, iyiliğe ve hayra yönelerek kazançlı çıkar.

     

Ramazan geldi mi birer birer yanar evlerin ışıkları sahur vaktinde. Mutfakta hazırlığını tamamlayan anneler, ''sakın beni unutmayın'' tembihleriyle uyuyakalan yavrularını öperek kaldırırlar. Hafif ama gün boyu kifayet edecek şekilde besleyici beş on lokmadan sonra imsakla beraber niyet edilir, abdest alınır, erkekler sessizce caminin yolunu tutarlar sabah namazını eda etmek üzere. Gündüz işini, aşını ayarlayan hanımlar, tayin edilmiş bir saatte, kapısı herkese açık komşu evde toplanıp mukabele okurlar. İftar açtırmanın sevabını bilenler mütevazi sofralarının başında eş dost ile akşam ezanını beklerler. Fakat en çok da hayır duası kıymetli olan kalbi kırıklar, garip ve kimsesizler davet edilir. Davete gelemeyecek kadar yaşlı yada hastalar için yemek ve erzak gönderilir. Bazen de evin ahalisi pişirdiklerini alır, sevindirmek istediği eve gider ve hep birlikte dualarla iftar edilir. Teravih sadece Ramazan ayına mahsus çok faziletli nafile ibadettir ki, tüm mahalleliyi camide bir araya getirir. Şayet sıcaklara denk gelmişse, teravih sonrası her akşam cemaatten birinin ısmarladığı gazoz yada dondurmalarını alıp neşeyle koşturan çocukları seyretmek ise ayrı bir zevktir.

     

Bu muhterem aya kavuşanların hayır ve hasenatta yarışmaları, dargınlıkları bitirmeleri, sadece midelerine değil dillerine, ellerine ve gözlerine de oruç tutturarak Reyyan kapısından Cennete girmeleri nasip olur inşallah.

Her namaz taze bir soluktur, insanı yoran bu hız ve haz dünyasında. Günde beş kez sunulmuş bir fırsattır bunca hayhuyun arasından sıyrılıp, kendini bulabilsin ve hayatın anlamını yakalayabilsin diye. Vaktin zekatı, nimetin şükrü, kalbin cilası olup hakikate açılan bir penceredir ki; karanlıkların aydınlanabilmesi için erdemin ve tefekkürün ışıkları süzülür içeri.

İbadetlerin şahı olan namaz, ademoğlunda kir pas bırakmaz. Abdestle yıkanmış azalar, pak bir libas, pırıl pırıl bir seccade ve huzura durmaya hazır halis niyetle her daim tertemiz kılar insanı. Tadili erkana uygun ve huşuyla eda edilen her namaz, boş arzulardan arındırıp manevi alemde irtifa kazandırır. Günü boşa değil beşe ayırır, en verimli şekilde tanzim eder, öncelikleri fayda esasına göre sıralar. İradeyi kuvvetlendirir, bedeni disipline eder, zihni berraklaştırır. İki namaz arası işlediği küçük günahları affolunan mümin, dosdoğru kılmak şartıyla kurtuluşa erer.

   

Sahabenin büyüklerinden Hz. Ömer'e ''Namaz kılan ihtiyarı severim ama namaz kılan gence aşığım'' dedirtecek kadar sevimli. Makbuliyeti ise iyiliğe sevkedip kötülükten men etmesine bağlı. Öyle kuvvetli bir vecibe ki Müslüman ondan vazgeçemez, terkedemez, erteleyemez. En sıkıntılı hallerde, darda, zorda, yolda, savaşta, hasta yatağında dahi Rabbiyle irtibatını kesemez.

   

Büyüklerimiz ''namaz, insanı yolda komaz'' diye tarif ederler ki kabirde kandil, sıratta yoldaş, mahşerde nur olur. Madem alnındaki secde izinden tanınacaksa mümin, nefes alıp verdikçe evvel vaktinde farzlarını yerine getirmeli, nafilelerle kendi derecesini yükseltmeye bakmalı. Önce namaz diyebilmeli ve namazı önceleyen evlatlar yetiştirebilmeli.

Bu gece inşAllah Berat Gecesi’ni idrak ederken bu hususları aklımızda bulunduralım, namazımızı biraz daha yakından tanıyalım, dostluk kuralım inşAllah.

Selametle kalınız. 

Ne yapacağını bilsen de bazen bilmiyorsun aslında. “Bilmek” yapılması gereken işi eyleme dökebilmek demek olmuyor. 

İnsan esas mücadeleyi kendisine karşı veriyor. İçinde güçlü kuvvetli, mangal yürekli babayiğit bir nefis yaşatıyor, onu besliyor büyütüyor, ona “ben” diyor, ve nihai düşmanını böylelikle kendisi meydana getirmiş oluyor. Bir noktada, bu içindeki babayiğitin aslında gerçekleri, doğruları temsil etmediğini fark ediyor; ve ona karşı koyabilmek için bir savunma sistemi geliştirmemiş olduğunu görüyor. Bu durumda işte ne yapılması gerektiğini bilmek bir işe yaramıyor, zira yapılması gereken işi yapacak mekanizmalar nâmevcut. 

Her zaman içinden bir Seyit Onbaşı çıkaramıyorsun, her zaman doğru olanı yapmak konusunda tutarlı olamıyorsun, her zaman içindeki düşmanı yenemiyorsun. Öyle bir an geliyor ki bu dünyevî ihtiraslar karşısında ahlakî değerleri korumak uğruna verilen bir savaş olmaktan çıkıp, bir varoluş mücadelesine dönüşüyor. Çünkü muharebelerin neticeleri artık karakterinde çentikler açıyor. Kazanılan bir muharebe seni eskisinden çok daha ileriye götürürken, kaybedilen muharebe eskisinden çok daha ağır kayıplar verdiriyor. Biraz geç oluyor ama, bunun bir hayat-memat meselesi olduğunu anlıyorsun nihayet. 

Önceleri tekil amaçlar olarak gördüğün affetmek, hoşgörmek, merhamet göstermek, empati kurmak gibi muharebelerin esasında büyük ve topyekün bir savaşın ufak parçaları olduğunu görüyorsun. Hiç bitmeyen, sürekli tekrarlanan bir savaş. Kendine karşı bir savaş. 

Bu savaşta içindeki düşmana teçhizat ve mühimmat sağlayan kişiler birden gözünde birincil hedefler olmaktan düşüp figüranlara dönüşüyor. Zira sen bu odakları hedef haline getirmiş, destekledikleri iç düşmanı fark etmemiştin. Oysa hepsini tek tek sniperlara vurdursan da, esas düşman ayakta kalacaktı, ve başka yardımcıları çıkacaktı. 

Yüzü olmayan, sesi olmayan, kimliği olmayan figüranlar. 

Daha geriden bir haberci yetişiyor nefes nefese; sana kendi içlerinden bir ses getiriyor: sen de bir figüran olabilirsin bir başka savaşta. 

Bu bilgiyle cephelerin artıyor; hem kendi savaşını savaşmalı, hem figüran olmamalısın asla. 

Büyük bir kahramanlığa soyunuyorsun. Ama güçlü olmak bunu gerektirir zaten...

   Bir selam ile ıssız çöllere can suyu yürür de nice yıllar sürecek ahbaplıklar kurulur. Aradaki buzları sessiz sedasız eritmeye de kapalı kapıları usulünce açıvermeye de yeter. Dar zamanlarda Hızır gibi yetişip müşgilleri çözmeye de. Benim elimden, dilimden, ticaretimden ve niyetimden dahi kimseye en ufak bir zarar ziyan ilişmez anlamına gelen sağlam bir mühürdür. Anlamı idrak edilmiş selam, müminlerin birbiri üzerindeki haklarından biri olup, bunu gözetmeyen Efendimiz (s.a.v.) tarafından cimri addedilmiştir. Bunun da bir adabı vardır ki, riayet edene ne mutlu. Binitli yayaya, yaya oturana, az olan çok olana yani topluluğa "Allah'ın selamı, rahmeti ve bereketi üzerinize olsun" diyerek selamın en güzelini verir. Kalbi ferahlayan muhatap mukabelede bulununca muhabbet artar, güven tazelenir, amaç hasıl olur.

   Selam; emniyet vadisinden esen huzur ve selamet rayihalarıdır ki insanlığa şifadır. Öyle itibarlıdır ki birine selam gönderildi mi başüstünde taşınır ve emanet yerine ulaştırılır. Önce selam sonra kelam düsturunca hareket etmek usuldendir ki dostluklar ziyadeleşir, yollar genişler, işler kolaylaşır. Selam vermeyen adamdan sayılmazken; selamı sabahı kesen kimseyle etraflıca konuşulur, sebebi öğrenilir ve iş tatlıya bağlanır. Vefasızlığın kol gezdiği bu zamanda şahsiyetli bir selam bin hatır yapar.

    

    Dünyanın keşmekeşliği ve fitnesinden bunalan mümin Ya Selam'ın emniyetine iltica eder. Yaşadığı sürece insan kardeşleriyle güven ve barışı tesis ve temin etmenin tohumlarını arar durur. Bunu dert edinenlerden samimi bir selam ile başlayanlar iki cihanda kazananlardan olacaktır inşallah. Bu kuvvetli sünneti yaşayan ve yayanlardan olmak temennisiyle.

       

   Amin.